Beginnen we weer bij het begin?

Door de bril van TA: groepsontwikkeling

Dit is een cocreatie van Jacobien Geuze (J) en Nynke de Geus (N), beiden trainers aan de TA academie. We wisselen uit over wat ons dagelijks bezighoudt, hoe we door de bril van TA betekenis kunnen geven aan onze ervaringen en welke opties voor ons helpend zijn in de dagelijkse realiteit. Dit ter inspiratie en waar mogelijk ondersteunend in jouw proces!

N: Na de zomer startte ik energiek op met een voor mij bekende groep. Ik keek er naar uit om weer fysiek met elkaar aan de slag te zijn. Zeker ook met het oog op de periode voor de zomer waar we met name online bij elkaar kwamen. Aan het einde van de dag reed ik naar huis, maar van mijn eerdere energie was weinig over. Sterker nog, ik voelde me behoorlijk leeggetrokken. Wat was er aan de hand? Ik keek terug op een groepsbijeenkomst met een behoorlijke mate van passiviteit bij verschillende leden. Eigenaarschap was ver te zoeken en terugkijkend was vooral IK hard aan het werk geweest.

J: Jammer, wat je schrijft. Dat je je zo moe voelde terwijl je je zo verheugde. Ik herken het ook dat iedereen in de groep wat passiever en meer op zichzelf lijkt, nu in coronatijd. En dat je als trainer of begeleider dan juist extra hard aan het werk gaat. Het lijkt alsof een groep wat terugvalt in zijn ontwikkeling (naar autonomie). Alsof de onzichtbare lijm die een belangrijke succesfactor is in teameffectiviteit, verdwenen is. Iedereen is meer op zichzelf gericht en kijkt naar de leider (trainer/manager/docent) als het gaat om sturing en verantwoordelijkheid nemen. En dan raakt een taakvolwassen groep (team) waarin sprake is van onderlinge afhankelijkheid, weer wat verder uit zicht. Ik moet denken aan wat Eric Berne ‘cohesie’ noemde.

Groepsontwikkeling

Berne beschreef in 1963 (The Structure and Dynamics of Organizations and Groups) de verschillende fasen van groepsontwikkeling. Hij noemde dat groeps-imago’s: eigen beelden die teamleden hebben over de onderlinge relaties in de groep, gebaseerd op individuele eerdere ervaringen. Die onbewuste individuele beelden ontwikkelen zich als we een groep langer kennen. Berne onderscheidde een beginnend groepsimago, een aangepast groepsimago, een operationeel groepsimago en een bijgesteld groepsimago. In elke fase van de teamontwikkeling hebben teamleden specifieke verwachtingen en behoeftes. En elke teamfase doet een ander appèl op leiderschap. Deze onbewuste beelden en processen hebben veel invloed op de effectiviteit van een groep.

N: Ik realiseer me dat deze periode een impact heeft op het functioneren van teams, en zeker van teams die nog niet zo lang onderweg zijn met elkaar. En ik begrijp dat het vele thuiswerken en meer op jezelf aangewezen zijn een appèl doen op onze individualiteit. Juist daarom is het belangrijk om de onderlinge verbinding vast te houden, of zelfs de cohesie te verstevigen. Wat kunnen we bedenken om de cohesie te vergroten binnen het online werken voor de komende weken, zowel voor onszelf als voor teams waarmee we werken? Denkend aan onze samenwerking, besteden we – nog meer dan anders – aandacht aan vragen als ‘Hoe is het met je? En wat houdt je bezig?’. Aan welke ideeën denk jij?

J: Ik vind het belangrijk dat we serieus en oprecht contact maken met elkaar en daarnaast plezier blijven opzoeken. Het samenwerken in kleinere en steeds wisselende groepjes kan helpend zijn. In een programma inbouwen dat we verdieping en plezier aanbrengen door samen opdrachten te doen. Dat kan binnen de digitale meeting, bijvoorbeeld in subgroepjes in breakout-rooms waarin ieder in zijn eigen fysieke ruimte een opdracht uitvoert die samen wordt besproken. Maar het kan ook door fysiek samen een wandeling te maken met een opdracht, in twee- of drietallen. Of door het inzetten van diverse tools voor filmpjes, opinies polsen, wedstrijdjes enz. Er is best veel mogelijk, in hybride vormen. Maar het begint bij het serieus nemen van onze persoonlijke behoeften aan erkenning en verbinding, en van de situatie waarin het team zich bevindt!

Hopelijk inspireert dit in het vinden van een weg in turbulente tijden. Succes met de jouwe!

Jacobien en Nynke

 

Share this story:

Introductieleergang Transactionele Analyse

Wat is Transactionele Analyse (TA)? Zou het iets voor mij zijn? En wat leer ik dan? Voor iedereen die nieuwsgierig is en wil kennismaken met TA is er de introductieleergang TA. Deze is zowel online als fysiek te volgen.

Introductieleergang
Online introductieleergang